“Fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanı” ile “fizyoterapist” farkı nedir?

  • Fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanı,
  • fizik tedavi uzmanı,
  • uzman fizyoterapist,
  • fizyoterapist ve
  • fizyoterapi teknikeri birbirleri ile karıştırılabilen mesleki unvanlardandır.

fizyoterapi, fizyoterapist, fizyoterapi uzmanı, fizik tedavi uzmanı

Fizik tedavi ve rehabilitasyon uzmanı (FTR Uzman hekimi)

  1. Hareket sistemi hastalıklarının tanı ve ayırıcı tanısını yapar; hastanın gereksinimine göre farmakolojik, fiziksel tıp modaliteleri ve rehabilitasyon gibi tedavi yöntemlerini uygular.
  2. Çeşitli sistemlere ait doğumsal ya da edinilmiş hastalıklara bağlı fizyolojik ya da anatomik yetersizliği olan kişilerde, mevcut kapasitelerini en üst düzeye çıkarmak ve bağımlılık düzeylerini azaltarak yaşam kalitelerini yükseltmek amacıyla romatizmal, nörolojik, ortopedik/ travmatolojik, pediyatrik, kardiyopulmoner ve algolojik hastalıkların rehabilitasyon programlarının yatarak, ayaktan ya da toplum içi planlanması ve yürütülmesinden sorumludur. Kapsamlı eğitiminden dolayı bu programları bizzat uygulayabilir veya gözetiminde veya denetiminde uygulatabilir.
  3. Rehabilitasyon hemşiresi, fizyoterapist, iş ve uğraşı terapisti, sosyal hizmet uzmanı, ortez-protez teknisyeni ve psikolog gibi diğer sağlık elemanları ve teknikerlerden oluşan rehabilitasyon ekibinin lideridir. Hastanın gereksinimine göre diğer dal hekimleri ile işbirliği yapar.
  4. Kas iskelet sistemini tutan her türlü enflamatuvar, dejeneratif, travmatik, nontravmatik ve metabolik romatizmal hastalıkların veya ağrılı durumların ayırıcı tanısını yaparak tanısını koyarken gerektiğinde uzmanlık eğitim programında belirtilen tanısal yöntemleri (EKG, ultrason, artroskopi, endoskopi, EMG, kemik yoğunluk ölçümü gibi) kullanır.
  5. Sorumlu olduğu tüm hastalıklarda gerektiğinde ortez ve protez uygulamalarının reçetelenmesinden, yapılması ve/veya yaptırılmasından sorumludur.
  6. Hareket sistemi hastalıklarının önlenmesi ve engelli bireylerin yaşam kalitesinin yükseltilmesi amacıyla toplumun bilgilendirilmesi ve eğitiminden, bu kapsamda koruyucu rehabilitasyonu da içeren toplum temelli rehabilitasyon hizmetlerinden sorumludur.
  7. Kaplıca tedavisi ve diğer hidroterapi yöntemlerinin planlanması ve yürütülmesinden sorumludur.
  8. Akut ve kronik ağrıda, hem ağrıya yol açan faktörlerin değerlendirilmesini ve ayırıcı tanısını yapar, tanısını koyar; hem de ağrı tedavisinde medikal ve girişimsel tedavilerin yanı sıra fiziksel tıp modalitelerini -yöntemlerini (fizik tedavi ajanlarını) ve ağrı rehabilitasyonunu kullanır.
  9. Sağlık kuruluşlarında hastanın tedavisi ile ilgili birden fazla uzmanlık alanının hastayı değerlendirip birbirine tıbbi görüş aktarması ve işbirliğine gitmesi tıbbi uygulamaların ve hasta yararının bir gereğidir. Tek bir hasta olmasına rağmen hastanın nitelikli bir biçimde tedavisi için birden fazla uzmanlık alanının değerlendirmesi, işbirliği hatta hepsinin hastanın diğer rahatsızlıklarını da gözetecek bir biçimde kendi uzmanlık alanı ile ilgili olarak gerekli tanıyı koyup tedavi uygulaması gerekir.
  10. Nasıl ki FTR uzman hekiminin kalp ya da beyin ameliyatı yapma ya da göğüs hastalıkları uzman hekimi yerine geçip tüberküloz tedavisi düzenleme yetkisi yok ise diğer hekimlerin ya da sağlık personelinin Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzman Hekimi olmaksızın fizik tedavi ve rehabilitasyon alanında tanı ve tedavi düzenleme yetkisi bulunmamaktadır. Her uzmanlık alanı, hastanın esenliğini merkeze alarak kendi alanının gerekliliklerini hastanın ihtiyaçlarına göre diğer uzmanlık dalları ile işbirliği içinde uygulamakla yükümlüdür. Bu nedenle tedavi kurumlarında, ortopedi, nöroloji, kardiyoloji, göğüs hastalıkları , çocuk sağlığı vb. kliniklerinde ayakta ya da yatarak tedavi gören hastalar için fizik tedavi ve rehabilitasyon alanı ile ilgili şikayetler saptandığında ya da konulan tanı uyarınca hasta fizik tedavi ve rehabilitasyona ihtiyaç duyuyor ise fizik tedavi ve rehabilitasyon uzman hekiminden konsültasyon istenmekte, konsültasyon sonucu hastaya fizik tedavi ve rehabilitasyon gerektiği tespit edilirse bu hasta ayaktan veya yatarak fizik tedavi ve rehabilitasyon kliniğine alınmakta, hastalara bizzat fizik tedavi ve rehabilitasyon uzman hekimi tarafından fizik tedavi ve rehabilitasyon yöntemleri seçilerek tedavi planı çizilmektedir. Çizilen tedavi reçetesi bizzat fizik tedavi ve rehabilitasyon uzman hekimi tarafından veya nezaretinde yardımcı sağlık personeli tarafından hastaya uygulanmaktadır. Bununla birlikte Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon alanında kullanılan elektrikli cihazlar Avrupa Birliği ICNIRP (International Commission on Non-Ionizing Radiation Protection ) standartlarına göre iyonize olmayan radyasyon yayan aletlerdir. Bu nedenle uygun kullanıldığında tedavi edici etkisi olan ama kontrolsüz kullanıldığında insan ve çevre sağlığını olumsuz etkileyen fizik tedavi ve rehabilitasyon cihazlarının kullanıldığı alanlar ve bu cihazları kullanan kişiler; hasta, uygulayıcı ve çevre sağlığı açısından özel şartlar taşımak durumundadır. Ülkemizde de bu cihazların bulunduğu fizik tedavi müesseselerinin 3153 Sayılı yasa uyarınca yayımlanan 4/9326 Bakanlar Kurulu Karar Nolu Fizyoterapi Ve Bunlara Benzer Müesseseler Hakkında Tüzükteki yazılı şartlara uygun olması ve ruhsatlandırılmaları karara bağlanmıştır. Bu nedenle fizik tedavi uygulamalarında kullanılan bu cihazların hangi hastada, ne zaman, nasıl ve ne ölçüde kullanılacağı ancak fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzman hekimi tarafından planlanıp reçete edilebilmektedir..
  11. Bilimsel kurul ve üst yargı organına ait kararlarda da bu konu ele alınmış, 27.04.2009 günlü Üniversitelerarası Kurul kararında yüksek lisans eğitimi alan fizyoterapistler de dahil olmak üzere fizyoterapistlerin ancak Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzman Doktoru gözetiminde görev yapabilecekleri belirtilmiştir.
  12. Bireylerin sahip olduğu çok sayıdaki bozukluk ve eksikliklerin tedavi edilebilmesi için uygulanacak fizik tedavi ve rehabilitasyon hizmetleri tüm dünya ülkelerinde olduğu gibi ülkemizde de bir çok farklı meslek grubunun bir arada çalıştığı fizik tedavi ve rehabilitasyon ekibi ile sunulmaktadır. Bu ekipte fizik tedavi ve rehabilitasyon uzman hekiminin yanı sıra tümü farklı üniversite veya yüksek okullardan mezun olan beslenme ve diyet uzmanı, hemşire, fizyoterapist, iş uğraşı terapisti, psikolog, sosyal hizmet uzmanı, ortez-protez teknisyeni, konuşma terapisti, çocuk gelişimi ve eğitimi uzmanı, özel eğitim uzmanı, iş ve meslek danışmanı gibi meslek elemanları bulunmaktadır.fizyoterapi, fizyoterapist, fizyoterapi uzmanı, fizik tedavi uzmanı
  13. Avrupa Birliği tarafından üye ülkelerde eğitim içerikleri ve mesleki yükümlük ve standartları ortak olarak belirlenmiş ve bu nedenle otomatik tanıma listesi içersinde yer alan yedi adet meslek bulunmaktadır. Bu meslekler; hekimlik, diş hekimliği, veteriner hekimlik, hemşirelik, ebelik, eczacılık ve mimarlık meslekleridir (Recognition of Professional Qualifications – CPME 2002/ 108). Nitekim 2005 yılında bu alandaki 15 adet direktif tek bir direktif haline getirilerek kabul edilmiştir.
  14. Avrupa Birliği’ne üye ülkelerde fizyoterapist, iş-uğraşı terapisti, konuşma terapisti, ortez-protez uzmanı… vs. gibi fiziksel tıp ve rehabilitasyon ekibinde yer alan meslek gruplarının görev, yetki ve sorumlulukları ve eğitimlerine ilişkin ortak ve üzerinde uzlaşma sağlanmış bir durum olmadığı gibi bu konuda ortak hukuksal bir metin de bulunmamaktadır. Yani bu meslekler otomatik tanıma listesinde yer almamaktadır. Bu profesyoneller, Avrupa Birliği’ne üye ülkelerde paramedikal personel (Tabip dışı sağlık personeli) olarak ifade edilmektedirler. Avrupa Konseyi, tüm üye ülkelere kendi iç şartlarına göre bu mesleklerle ilgili düzenlemeler yaparak paramedikal personeli çalıştırmasını önermiştir. Sonuç olarak Avrupa Birliği üye ülkelerinde bu meslek grupları hakkında değişik çalışma koşulları mevcuttur.
  15. Avrupa Birliğinin daimi bir konseyi olan Union of European Medical Society (UEMS: Avrupa Tıp Uzmanları Birliği) tarafından FTR uzman hekimliğinin eğitimi, görev yetki ve sorumlulukları tanımlanmıştır. Bu tanımda Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzman hekimlerinin kas-iskelet sistemi problemleri, nörolojik hastalıklar, ampütasyonlar, pelvik organ fonksiyon bozuklukları, kardiyopulmoner yetmezlik, kronik ağrı ve kansere bağlı özürlülük gibi akut ve kronik problemlere bütünsel olarak yaklaştıkları, tüm yaş gruplarında özürlülüğe yol açan tıbbi durumların ve bunlara bağlı olarak oluşan morbiditenin önlenmesi, teşhisi, tedavisi ve rehabilitasyonundan sorumlu oldukları, akut bakım ünitelerinden toplumsal kurumlara kadar değişen farklı faaliyet alanları olduğu, kapsamlı eğitimlerinden dolayı en iyi sonucun alınması için pek çok profesyonelden oluşan bir ekibin aktivitelerinden sorumlu oldukları, fiziksel tıp ve rehabilitasyon alanında tanı ve tedavi sorumluluğunun Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Uzman Hekimine ait olduğu, düzenli ekip toplantılarında ekibin diğer üyelerinin tavsiye ve önerilerini de göz önüne alarak hastası ile profesyonel düzeyde olan ilişkisini de gözeterek tedaviyi veya uygulama yolunu değiştirebileceği tüm durumlarda son karar ve sorumluluğun medikal bakımdan sorumlu ve bu konuda uzman Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon hekimine ait olduğu belirtilerek rehabilitasyon ekibindeki hekim dışı personelin, çalışmalarında fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzman hekimine bağlı olduğu ve bağımsız çalışamayacakları ifade edilmiştir.
  16. Avrupa Birliği’ne üye ülkelerde fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzman hekiminin hastaya uygulanacak fizik tedavi ve rehabilitasyon tedavi planını hazırlayacağı, bizzat uygulayacağı veya bu hekim tarafından çizilen plan çerçevesinde bu hekimin gözetiminde yardımcı sağlık personeli tarafından uygulanacağı kabul edilmiştir. (UEMS-White Book)
  17. Fizik tedavi ve rehabilitasyon ekibindeki her meslek grubu Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon uzman hekimi tarafından çizilen tedavi planı çerçevesinde kendi meslek alanı ile ilgili uygulama yapmakta, çeşitli meslek gruplarının kendi mesleklerinin gerekliliklerini bir organizasyon ve düzen içinde hastaya uygulamalarının toplamı fizik tedavi ve rehabilitasyon hizmetini oluşturmaktadır.

fizyoterapi, fizyoterapist, fizyoterapi uzmanı, fizik tedavi uzmanı

Fizik tedavi ve rehabilitasyon lisansiyeri (Fizyoterapist)

  1. Fizyoterapist, fizyoterapi alanında lisans eğitimi veren fakülte veya yüksekokullardan mezun sağlık meslek mensubudur.
  2. Fizyoterapist, hastalık durumları dışında, kişilerin fiziksel aktivitelerini düzenlemek ve hareket kabiliyetlerini artırmak için mesleğiyle ilgili ölçüm ve testleri yaparak kanıta dayalı koruyucu ve geliştirici protokolleri belirler, planlar ve uygular.
  3. Hastalık durumlarında ise fiziksel tıp ve rehabilitasyon uzmanı tabibin veya uzmanlık eğitimleri sırasında fiziksel tıp ve rehabilitasyon rotasyonu yapmış veya uzmanlık sonrasında ilgili dalın rotasyon süresi kadar fiziksel tıp ve rehabilitasyon eğitimi almış uzman tabiplerin kendi uzmanlık alanları ile ilgili teşhisine ve tedavi için yönlendirmesine bağlı olarak hastaların hareket ve fiziksel fonksiyon bozukluklarının ortadan kaldırılması veya iyileştirilmesi amacıyla gerekli uygulamaları yapar.
  4. Hastaların tedavisi yönünden rehabilitasyon ekibinin diğer üyeleri ile işbirliği içinde çalışır ve tedavinin gidişi hakkında ilgili uzman tabibe bilgi verir.

Arkadaşlarınıza sayfayı okuduğunuzu gösterin!

Kolayca iş bulmak için...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Güvenlik için aşağıdaki işlemin sonucunu sayılarla yazınız *