gözde bulat tiroid beslenme tedavisi

3 Tiroid rahatsızlığı ve beslenme tedavileri

Ülkemizde sık görülen hastalıklardan biri de troid hastalıklardır.

Tiroid, tiroide bezi boyunca kahverengi kırmızı renkte ve yaklaşık 25-30 gr ağırlığında bir organdır. Endokrin bezlerinin en büyüğüdür ve sağ-sol loba sahiptir.

Tiroid bezinden;

  • Vücudun metabolizmasını artıran T4 (tiroksin) ve T3 (triyodotironin)
  • Kalsiyum metabolizmasında rol oynayan kalsitonin salgılanır.

Tiroid bezinin çalışması ve tiroid hormonunun sentezi için iyot önemlidir. Tiroid salgısı TSH tarafından kontrol edilir. TSH’ın salgılanması ise TRH tarafından kontrol edilir. Vücudun metabolizmasında rol oynayan T4 dolaşımda fazla bulunmaz ve etkisini T3’e çevirerek gösterir. Tiroid hormonları vücut dokularının metabolik aktivitesini ve bazal metabolizma hızını artırır.

tiroit, tiroid, tiroid bezi, levotiron, eutirox, hipotiroidi, guatr, graves

¹ Hipertiroidi

Tiroid hormonu çok fazla çalışır ve buna bağlı olarak metabolizma hızında bir artış vardır. Bu yüzden O2 tüketimi artar. İştah ve besin alımında bir artış vardır ancak metabolizma hızı artığı için kilo kaybı vardır. Mide ve barsak kanalında hareketlilik vardır bu yüzden sıklıkla ishal gözlenir. Tiroid hormonu vücudun metabolizma hızını düzenlediği için hipertiroidide de bu hız daha fazla arttığından bir çok enzim ve koenzimin vitamin gereksiniminde bir artış gözlenmektedir. Sinirlilik, nabız basıncında artış, ıslak-nemli-pembe cilt, göz bebeğinde büyüme, sıcağa dayanıksızlık gözlenir.

Hipertiroidide kilo kaybı gözlendiği için kişilere yüksek enerjili bol proteinli bir diyet uygulanır ve kişinin ideal vücut ağırlığına gelmesi sağlanır. Enzim ve koenzim kullanımındaki artıştan dolayı vitamin mineral takviyesi yapılabilir. Uzun süren ishaller için ishal diyeti uygulanmalıdır ( yoğurt, haşlanmış patates, pirinç lapası).

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

² Hipotiroidi

Tiroid hormonu yetersiz salgılanır. Fötal dönemde yetersiz salgılanırsa fiziksel ve mental gerilik oluşur. Eğer tiroide büyüme gözlenir ise guatır oluşur. (Hipertiroidi de guatr gözlenebilir.) Gode bırakmayan ödem oluşur. Kan glikoz, kolesterol, trigiliserit, fosfolipit seviyesi yükselir. Ateroskleroz gelişebilir. Saçlar kalın ve serttir, çabuk dökülür. Tırnaklar çabuk kırılır. Fiziksel ve mental aktivite yavaştır. Kas tonusu düşer bu yüzden güçsüzlük oluşur. Laringeal ödemden dolayı ses kalınlaşır. Kalp vurumları zayıf, frekansı ve debisi düşüktür. Aşırı uyku hali vardır. Soğuğa dayanıksızlardır. Terleme ve bazal metabolizma hızı düşüktür. Çeşitli psikolojik rahatsızlıklar ortaya çıkabilir. Mide boşalmasında gecikme, barsak hareketlerinde yavaşlama ve kabızlık gözlenir. Kişiler iştahı az olsa bile kilo alımı vardır. Kadınlarda adet düzensizlikleri gözlenir.

Hipotroidide düşük kalorili ve bol posalı bir diyet verilerek hem kilo kaybı sağlanmalı hem de kabızlığın önlenmesi sağlanmalıdır. Ayrıca kan glikozu ve kolesterol değerlerinin referans değerlere ulaşması sağlanmalıdır. Eğer bunlara çözüm bulunamaz ise kalp damar hastalıkları oluşabilir. Vücuttaki ödemin atılmasına yönelik önerilerde bulunulmalıdır.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

³ Hashimoto tiroidi

Otoimmün bir rahatsızlıktır. Vücut tiroid bezini yabancı olarak algılar ve ona savaş açar. Bu yüzde tiroglobulin antikorları yüksek bulunur. Bu antikorlar hastalığı yapan veya oluşturan protein yapıdaki maddelerdir. Bunların düzeyini azaltacak bir ilaç henüz yoktur. Aşırı iyot alımı ya da genetik faktörlerden dolayı oluştuğu düşünülmektedir. Tedavisinde hipotiroidide uygulanan tedavi uygulanır.

diyetisyen gözde bulat- gerçek diyetisyenlerDyt. Gözde BULAT

  • Beslenme Uzmanı
  • Profesyonel Yazar
  • Polatlı
tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Ağırlık kontrolü sürecinde en sık karşılaşılan sorun: Tiroid hastalıkları

Kilo verme sürecinde en sık karşılaşılan ve günümüzde yaygın olarak gözlenen tiroit rahatsızlıklarında beslenme tedavisi büyük önem taşımaktadır.

Metabolizmanın işlemesini kontrol eden ve yaşamsal işlevlerin devamı için gerekli olan tiroit hormonları eğer düzensiz salgılanırsa ciddi rahatsızlıklara yol açabilmektedir.

Tiroid hormonu normal değerlerden daha fazla salgılanırsa metabolizma hızlanır ve hipertiroidi hastalığı gelişir. Eğer daha az salgılanırsa bu duruma da hipotiroidi denir, metabolizma hızı azalır:

  • kabızlık,
  • deri döküntüsü,
  • saç dökülmesi,
  • kilo artışı,
  • aşırı sinirlilik hali oluşur.

Hastanın kan bulgularındaki T3, T4 ve TSH hormonlarının ölçülmesi hastalığın seyri hakkında bilgi verir.

Tiroid hastaları tabip kontrolünde uyguladıkları ilaç tedavisinin yanı sıra yaşamları boyunca beslenmelerine de dikkat etmek durumundadırlar. Tüketecekleri yiyeceklerin tür ve miktarı hormon düzeylerini etkileyebilmektedir. Bu yüzden de bir beslenme uzmanı/diyetisyen ile muhakkak görüşülmelidir.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Tiroid nodülünde düzenli kontrol şart!

Ülkemizde her iki kişiden birinde görülen tiroid nodülü, yaygın bir sağlık sorundur.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Bu hastalığın hiçbir belirtisi olmaması sebebi ile hastalar teşhis öncesinde de yaşamlarına devam eder. Tiroid nodülü tedavisinde ilk önce hastanın T3, T4 ve TSH adı verilen hormon değerlerine bakılmalıdır.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Zaten 1 santimetre ve üzeri nodüller elle fark edilmektedir. Daha küçük olan nodüllerin ise ultrason uygulaması ile tespiti sağlanır. Nodüllerin sıcak ya da soğuk nodül olup olmadığı sintigrafi yardımıyla belirlenir.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Tiroid nodülleri kanser içerir mi?

Nodüllerin %90’ı genel anlamda belign tümörlerdir. Geriye kalan %10’uysa malign yani kanser riski vardır.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Gençlik ve yaşlılık dönemindeki kişilerde nodüllerin kanserli olma olasılığı ciddi derecede yüksektir. Tabii ki ailesinde daha önce tiroid kanseri olan kişiler de büyük risk taşımaktadır ayrıca nodüller radyo-frekans aracılığı ile de yok edilmektedir. Tiroid radyofrekans tedavisi nodüllerin kısa zaman içerisinde çözüme kavuşturulması için geliştirilen bir yöntemdir.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Kontroller nasıl yapılmalıdır?

Tiroid tedavisinde ultrason uygulaması sonucunda nodüller düzensizse ve gittikçe büyüyorsa kanser oranı yüksek olacağı için hemen ince iğne biyopsisine göndermek gerekmektedir. Zaten risk oranını azaltmak için her nodülde biyopsi gereklidir. Biyopsi sonuçları temiz çıkan hastalar mutlaka takip altında tutulmalıdır. Altı aylık sürede büyüme görüldüğü an tekrar biyopsiye gönderilir. Eğer hastalar birden çok nodüle sahip ise tüm nodüllerden biyopsi alınması gerekir.

tiroid nodül, tiroit nodülü, guatr, boğaz, hipotiroidi, tsh, t3, t4, metabolizma

Tiroid cerrahisi seçimi nasıl olmalıdır?

Günümüzde artık tiroid tedavileri ameliyatsız olarak da gerçekleşebiliyor. Gelişen teknoloji ile birlikte ameliyatsız tiroid tedavisi artık daha popüler bir hale gelmeye başladı. Eskiden tiroidin bir kısmı alınarak gerçekleştirilen operasyonlar artık uygulanmıyor. Tiroid tedavisini gerçekleştirecek olan cerrahında elbette deneyimi çok önemlidir. Bedeninizin en hassas noktalarına yakın olması nedeni ile tiroid cerrahisi tedaviyi kişiye özel gerçekleştirilmelidir. Dahası için bu adresi inceleyebilirsiniz.