Kolesterol kadar tehlikeli: “Trigliserid”

Kanımızda farklı pek çok yağ var. Bunların en iyi bilineni kolesterol. Ne var ki benzer sorunlara yol açabilen trigliserid değerinin yüksekliği hakkında bilinenler, kolesterole oranla çok az. Peki, kimdir, nedir bu yağ parçacıkları? Bize ne gibi zararlar verir? İşte beş soruda trigliserid yüksekliği

Neden yükseliyor?

Trigliserid yüksekliğine yol açan beslenme yanlışımız yağdan zengin beslenmek, yani yağlı yiyecekler değil.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ (10)

Zannedildiğinin aksine kırmızı et de, yağlı peynirler, yoğurtlar, sütler de trigliseridi pek yükseltmez. Trigliseridi yükselttiği bilinen en önemli yanlışımız alkol.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ, biyokimya, tahlil, laboratuvar, sağlık personeli

Alkollü içkilerin hemen tamamı trigliseridi artırıyor. Trigliseridi artıran bir başka unsur da karbonhidrat açısından zengin besinler. Örneğin şeker, patates, pirinç, nişasta ve undan zengin her türlü besin (ekmek, gofret, poğaça, makarna) trigliserid nedeni.

İnsülin direnci olanlarda akşam yenen bol tatlı meyveler de trigliseridi ciddi biçimde yükseltiyor.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ (3)

Kan seviyeleri neden çok değişken?

Trigliserid düzeyleri beslenme biçiminize ve aldığınız enerji miktarına bağlı olarak kısa sürelerde ani ve ciddi değişimler gösterebilir. Eğer birkaç gün akşam yemeğini ağır kaçırır, içkinin dozunu abartırsanız ertesi sabah yaptırdığınız kan tahlilinde trigliseridinizin tavan yaptığını görürsünüz. Tersine birkaç gün alkolden ve yukarıda saydığım karbonhidratlı yiyeceklerden uzak kalır, diyetisyen denetiminde diyet yaparsanız trigliserid seviyelerinizin hemen ve ciddi ölçülerde düştüğünü fark edeceksiniz.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ

Trigliserid değerinin yüksekliği neden önemli?

Triglsierid değeri yüksekliği, özellikle 500’ü geçen sayıların damar sertliğiyle ilişkili olabileceği biliniyor. Çok yüksek trigliserid seviyesi olanlarda, örneğin kan ölçümleri sürekli olarak 200-300 mg/dL ve üzerinde hesaplananlarda beyin damarlarında tıkanıklığa bağlı olarak felç geçirme riskinin arttığı da kesin.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ

Trigliserid yüksekliği özellikle HDL kolesterol düşüklüğü birlikteyse risk artıyor

Yüksek trigliserid ve düşük HDL kolesterol birlikteliği sadece felç geçirme değil, kalp krizi riskini de belirgin biçimde yükseltiyor. Bu nedenle trigliserid ölçümlerinin HDL kolesterolle birlikte yapmakta fayda var.

Kalp, damar, kardiovasküler, kolesterol, trigliserit, yağ

Hangi testler yapılmalı?

Trigliserid yüksekliği saptanan birinde açık ya da gizli bir şeker hastalığının olup olmadığını mutlaka araştırmak gerek çünkü şeker hastalarında, hatta gizli şekeri olanlarda trigliserid yüksekliği ilk işaretlerden biri olabilir. Bu nedenle açlık insülin ve şeker değerleri yanında, tokluk insülin ve şeker değerlerine de bakmak gizli bir şeker ve/veya insülin direnci probleminin varlığını araştırmak şart.

kan tahlili, biyokimya, laboratuvar

Trigliseridi fazla olanlarda ürik asidi de kontrol etmek doğru olur. Çünkü çoğu zaman ürik asit yüksekliği de saptanıyor. Yukarıda da belirttiğim gibi her hastada iyi ve kötü kolesterol rakamlarını da (HDL ve LDL kolesterol) tetkik etmek vazgeçilmez bir zorunluluk. Yüksek trigliseridli kişilerde açık veya gizli bir hipertansiyonun buşunup bulunmadığını gözden kaçmış bir tiroid tembelliğinin (hipotiroidi) böbrek hastalığının (nefrotik sendrom) olup olmadığını da araştırmak önemli bir noktadır. Gerektiğinde daha ileri seviyede incelemeler de yapılmalıdır. Örneğin damar duvarında plak oluşumu var mı yok mu, bakılmalıdır.
en çok kazanan meslekler, sağlıkta en çok kazanan meslekler, maaşı en yüksek işler, doktor maaşları,

Nasıl tedavi edilir?

Öncelikle beslenme planını değiştirmek gerek.

  • Şekerden zengin besinleri,
  • unlu nişastalı besinleri,
  • alkolü ciddi ölçüde sınırlamak zorundayız
  • tatlı meyvelerden,
  • meyve sularından,
  • kolalı, gazlı, şekerli içeceklerden de vazgeçmek şart.

yemek tarifi, doktor diyetisyen hasta, en iyi diyetisyen sitesi

Diyetisyen denetiminde sebze ve et, balık, tavuk, yoğurt, peynir, kısmen de bakliyat içerikli bir beslenme planı uygulanması en doğrusu.

Prensip olarak yağ tüketimini azaltmak, yağ olarak zeytin yağına öncelik vermek, margarinden özellikle uzak durmak diyet uzmanlarınca öneriliyor.

Kavurma ve kızartmaların her türlüsünü mutfaktan çıkarmak da önemli.

Özellikle patates kızartmaları, patates cipsleri yasaklanıyor. Listeye hamur işi yiyecekleri, pirinç pilavını, beyaz ekmeği eklemeyi unutmayın.

obezite ölçüm, obezite doktoru diyetisyen

İlaç kullanımı ancak kandaki değerler 500 mg’ı geçince düşünülüyor, beslenme önlemleri ciddi anlamda yarar sağlamaz ise, gündeme getiriliyor.

Yüksek doz omega-3 kullanımının trigliserid seviyelerini azalttığı, dahası trigliserid yüksekliğine bağlı damar hasarını engellemese bile yavaşlattığı bilindiği için ben prensip olarak herkese ama özellikle de trigliseridi yüksek olanlara yüksek dozda omega-3 yağları karışımı kullanmalarını önerilir.

Trigliseridi azaltmada en etkili doğal ilaçlardan biri de yürümek. Her gün yapılan düzenli yürüyüşler (mesela 5 kilometrelik hafif yürümeler) trigliseridi belirgin olarak azaltıyor.

Sağlıklı bir yetişkinin kan trigliserid düzeyi 150 mg’ın altındadır, genel anlamda 200 mg’ın altındaki değerler normal sayılır. Eğer TG değeri 200-400 mg arasındaysa izlemeye alınır, diyetisyen denetiminde tıbbi beslenme önerilerinde bulunulur.

hemipleji, inme, X-Ray, kafa tası, röntgen, baş, inme, felç, diyetisyen gülay sezgin, eskişehir diyetisyen gülay sezgin, fora fizik tedavi merkezi eskişehir, diyet doktoru gülay sezgin, diyet uzmanı gülay sezgin, felçte beslenme

Özellikle de 400-500 mg’ın üzerindeki Tg değerlerinde teyakkuz haline geçilip sorunun çözümü için ciddi planlamalar yapılır.

Eğer aç karna alınan kan örneğinde ölçülen rakam 1000 mg’ın üzerindeyse acil durum ilan edilir, yoğun bir tedavi kaçınılmaz hale gelir zira bu değerin üzerindeki bireylerin pankreatit geçirme riskleri yükselir.

pirinç, pirinç pilavı, diyette pirinç

Çok önemli “pirinç” uyarısı!

Pirinç fiyatları son bir ayda % 30 yükselerek, kendi rekorunu kırdı. Pirinç fiyatlarındaki bu artış, orijinal ve yerli ürünlerin de azaldığının habercisi oldu.

pirinç, pirinç pilavı, diyette pirinç

Bir süredir pirinç fiyatlarının artışını sürdürmesi ve son 1 ay içerisindeki yaklaşık olarak % 30 oranındaki artış, sınırları zorlamaya başladı. Üreticiler, fiyat yükselişinin yanında yerli pirincin azalması konusunda da uyarıda bulundu. Pirinç bu seyirde devam ederse yerli pirinçler Ramazan ayını dahi çıkarmayacak gibi görünüyor. Yerli ürünlerin azalması, bu durumun piyasada bir tehdit oluşturma ihtimali üzerinde de kaygıya neden oldu.

pirinç, pirinç pilavı, diyette pirinç

Gıda sektörü teröristlerine dikkat edin!

Pirinç miktarının iç piyasada azalması gıda teröristlerini harekete geçirdiği taktirde, piyasaya sürülmesi olası hale gelen hileli ürünler vatandaşın sağlığı üzerinde tehlike oluşturacak.

pirinç, pirinç pilavı, diyette pirinç

Vatandaş hem ürün fiyatındaki büyük artış hem de piyasadaki arzın azalması gibi unsurların da etkisiyle, pirinç stoklamaya başladı. Vatandaş, sağlıklı ve güvenilir gıdaya ulaşma düşüncesiyle pirinç stoklamaya devam ederken, piyasadaki pirinç miktarı daha da azalırsa fiyat dengesi de bozulacağından, pirinç neredeyse altın gibi değer artışı yaşayacak.

kusma halsizlik çölyak

Çölyak tedavisinde diyetisyenin rolü

  1. Çölyak tanısı uzman gastroenterolog tarafından konulduktan sonraki aşamada uyulması gereken tek tedavi yöntemi ise size uzman diyetisyen tarafından önerilen tıbbi beslenme tedavisidir.
  2. Bu tıbbi beslenme tedavisi gluten içermeyen besinlerden oluşur. Diyetisyenlerce tüketilmesi önerilen ve tüketilmesi önerilmeyen besinler diğer maddelerde yer almaktadır.
  3. Çölyakta Diyetisyenlerce tüketilmesi önerilmeyen besinler: Buğday, arpa, çavdar, yulaf gibi tahıllar ve bu tahıllarla yapılan her türlü besinler:
    1. bulgur,
    2. makarna,
    3. erişte,
    4. kuskus,
    5. bisküvi,
    6. simit,
    7. dondurma külahı,
    8. ekmek,
    9. tarhana,
    10. yarma,
    11. irmik,
    12. kraker,
    13. börek,
    14. hamur tatlıları,
    15. kurabiye,
    16. pasta,
    17. ketçap,
    18. hazır çeşni vericiler ve
    19. unla yapılmış soslar tüketilmemelidir.
  4. Çölyakta Diyetisyenlerce tüketilmesi önerilen besinler: Buğday, arpa, çavdar, yulaf gibi tahıllar ve bu tahıllarla yapılan her türlü besinlerin dışında kalan:
    1. Pirinç,
    2. patates,
    3. nohut,
    4. soya,
    5. fasulye,
    6. fındık,
    7. kestane,
    8. mercimek gibi besinler ve
    9. bunlardan elde edilen unlar.
    10. Çölyak hastaları etiketinde “GLUTENSİZ” ibaresi olan tüm besinleri rahatlıkla tüketebilirler.

Gerçek Diyetisyenler Sitesi Uzman Yazarı - Diyetisyen Adayı Rumeysa Çelik

uzmanın tüm yazılarıdiyetisyenden online diyet alsoru sor

Eğer siz de Gerçek Diyetisyenler Sitesi‘nde uzman yazar olmak istiyorsanız aşağıdaki bağlantıdan bize ulaşabilirsiniz: