Gözlerinize ve cildinize iyi bakar: “Lütein”

Adı yeni yeni duyulan bir antioksidan; Lütein. Etkinliği hakkında daha çok çalışmaya ihtiyaç olan bu güzel bileşiğin yararları ciltle başlıyor, göz sağlığından, kansere kadar devam ediyor. Peki lütein nedir?

Plazmada var olan belli başlı karatoneidlerden biri lütein:

  • İyi bir antioksidan ve antiinflamatuardır.
  • Kanser başta olmak üzere birçok hastalığa karşı koruyucudur:
  1. Lütein göz sağlığının desteklenmesinde,
  2. Kolon veya meme kanseri,
  3. Tip 2 diyabet ve ilişkili kalp hastalıkları,
  4. Cilt bozuklukları gibi çeşitli sağlık sorunlarını önlemek için kullanılır.

Hangi besinlerde bulunur?

Doğal olarak:

  • yumurta sarısı,
  • brokoli,
  • Brüksel lahanası,
  • yeşil fasulye,
  • bezelye,
  • kabak,  
  • kırmızı üzüm,
  • kivi,
  • mısır,
  • narenciye,
  • ıspanak,
  • balkabağı,
  • lahanagiller (kara lahana) ve
  • sarı/turuncu meyveler (kavunda, kayısı) bol lütein vardır.

E vitamini ile birlikte alımı, görüş keskinliğinin iyileştirilmesinde ve kataraktın, sarı nokta hastalığının tedavisi ve önlenmesine destektir.

Yararlanılan Kaynaklar
Prostat kanseri için koruyucu beslenme özellikleri ‘chemoprevention-gıda’. ÜROONKOLOJİ BÜLTENİ. Mart 2005. Sayı 1. Sayfa 16-22. Beslenme ve Vitamin Destek Tedavisinin Yaşa Bağlı Makula Dejenerasyonunda Etkililiği: Güncel Yaklaşımlar. Turkiye Klinikleri J Ophthalmol 2016;25(2):112-6. ROLE OF ANTIOXIDANTS IN CANCER PREVENTION. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi C.1, S.2, s.15-22.

 

diyetisyen çisem önel anemi beslenme

Anemilerde beslenme tedavisi nasıl olmalı?

Dengesiz beslenme, yetersiz demir emilimi, hamilelik ve gebelik gibi gereksinmenin arttığı durumlar, kan kaybı, sağlık ve temizlik kurallarına uyulmaması sonucu oluşan enfeksiyonlar anemiye yol açmaktadır.

demir yetersizliği anemisi, biyokimya, eritrosit, alyuvar, demir, anemi, fe

Demir içeriği yüksek besinler

Anemi tedavisinde ilk olarak demirden zengin besinlerin tüketilmesi gerekir. Demirden en zengin besinler şöyle:

  • Kırmızı et,
  • Tavuk eti,
  • Hindi eti,
  • Balık ve kabuklu deniz ürünleri,
  • Ispanak ve diğer koyu yeşil yapraklı sebzeler,
  • Yer fıstığı,
  • Badem,
  • Yumurta,

  • Bezelye,
  • Mercimek,
  • Beyaz ve kırmızı fasulye,
  • Üzüm,
  • Kayısı,
  • Şeftali kurusu,
  • Erik suyu

demir yetersizliği anemisi, biyokimya, eritrosit, alyuvar, demir, anemi, fe

Demirden zengin besinlerin yanında bu besinlerin vücuttaki biyoyararlılığına da dikkat etmek gerekir. Hayvansal kaynaklı demirin %10-30‘u emilirken, bitkisel kaynaklı demirin sadece %2-10’u emile bilmektedir. C vitamini de vücutta demir emilimine yardımcı olmaktadır bu yüzden demirden zengin besinleri tüketirken yanında C vitamininden de zengin besinleri tüketmeliyiz. C vitaminden zengin besinler ise guava, tatlı kırmızı biber, kivi, portakal,yeşil biber, limon, greyfurt,çilek, kavun, ananas , mango, domates ve sebze sularıdır.

Guava meyvesi

Besinlerde C vitamini de ısı ile kaybolmaktadır bu yüzden pişirmeden tüketilmek daha doğrudur.
Demir emilimini olumsuz etkileyen bazı faktörler bulunmaktadır. Tanenler, fitatlar, yüksek posa, emilim bozukluğu bu faktörlerdendir.

Tanenler çay ve kahvelerde bulunan polifenollerdir, fitatlar ise tahıllarda bulunur ve bunlar demir emilimini engelleyen maddelerdir. Yemeklerle çay kahve tüketmek yerine yemeklerden 45dk bunları tüketmek anemi tedavisine yardımcı olmaktadır. Yüksek posa da bağırsak hareketini arttırdığı için demirin emilmeden vücuttan uzaklaştırılmasına yol açar.

demir yetersizliği anemisi, biyokimya, eritrosit, alyuvar, demir, anemi, fe

Yüksek miktarda süt ürünü tüketildiğinde ise kalsiyum ve demir emilim yarışına girerek demir emilimi azalır bu yüzden demirden zengin gıdaların yanında 1 su bardağı süt grubundan daha fazla tüketmemiz bizim için yararlı olacaktır.

Yüksek ısıda pişirilen yemekler ise demir organik moleküllerle sıkıca bağlanmış yapıya dönüşerek demir emilimi azalır.

Sağlıkla kalın, dahası için diyetisyeninizle görüşmeyi ihmal etmeyin…

Gerçek Diyetisyenler Sitesi Uzman Yazarı - Diyetisyen Çisem Önel